Bir günlük yapay zekâ şarkısı altı ay çalıyor, dinleyenlerse çoğunlukla botlar

1 Ocak’ta Deezer ‘a tek bir günde gelen tüm yapay zekâ şarkılarını çalmaya başlayın, hiç uyumayın; sonuncusu 7 Temmuz’da biter. Servis, tamamı yapay zekâ ürünü olan yaklaşık 90.000 parçayı her gün içeri alıyor; bu, platforma yüklenen yeni müziğin yarısından fazlası. Üstelik bu parçaların asıl dinleyicisi botlar.

13 Ekim 2026’da Deezer, yıl bitmeden uygulamasına bu tür müziği aramadan kaldıran bir düğme ekleyeceğini duyurdu. Bu müziğin gerçekte ne kadar olduğunu ve kimin için üretildiğini hesaplamak için iyi bir vesile. Bundan nasıl para kazanıldığını ise en iyi, 6 Ekim’de 18 ay hapse mahkûm edilen bir adam anlatıyor: düzeni kendine yazdığı bir e-postada ayrıntısıyla döktü.

Elimizdeki veriler

Bu rakamların hepsi doğrudan Deezer’dan geliyor, bağımsız bir denetim yok. Servis yalnızca dedektörünün tamamen yapay zekâ üretimi saydığı parçaları sayıyor. Yapay zekânın sadece bir müzisyene yardım ettiği şarkılar bunun dışında kalıyor.

Deezer, yapay zekâ parçalarının ortalama uzunluğunu açıklamıyor. Biz de sıradan popun ölçüsünü ödünç alıyoruz: 2024’te Spotify listelerindeki ortalama şarkı yaklaşık üç dakika sürüyordu. Buradaki en önemli varsayım bu, ona birazdan döneceğiz.

Bir günün yüklemesi altı ay çalar

90.000 parça, her biri üç dakika, toplam 270.000 dakika eder. Bu 4.500 saat, yani 187,5 gün demek. İşte 7 Temmuz buradan çıkıyor: 1 Ocak gece yarısı başlarsanız son parça öğle civarı biter.

Kimse uykusuz dinleyemez, o yüzden daha yumuşak bir hesap yapalım. Haftada 40 saatlik normal bir mesaiyle bu 112 hafta sürer; izinsiz iki yıldan fazla. Üstüne insanların kaydettiği müziği de eklerseniz, tek bir günün yüklemesi neredeyse bir yıl çalar.

Bu süre boyunca Deezer her gün yine 90.000 yeni parça almaya devam ediyor olacak.

42 milyon parça ya da 1786’dan beri süren bir konser

Şimdi arşivin tamamına bakalım. Ocak 2025’ten beri Deezer’ın dedektörü, tamamen yapay zekâ üretimi olan 42 milyondan fazla parça işaretledi. Parça başına üç dakikayla bu 126 milyon dakika, yani 2,1 milyon saat eder. 24 saate ve 365 güne bölerseniz yaklaşık 240 yıllık kesintisiz ses çıkar.

Biri bu arşivi 1786’da, yani Mozart’ın “Figaro’nun Düğünü”nün Viyana’da prömiyerini yaptığı yıl dinlemeye başlamış olsaydı, tam şimdi bitirmek üzere olurdu. Üstelik bu arşiv iki yıldan kısa sürede birikti. Ocak 2025’te servis günde yaklaşık 10.000 üretilmiş parça alıyordu; Haziran 2026’ya gelindiğinde akış dokuz katına çıktı.

Tahmin nerede yanılabilir

90.000 rakamı, rekor kıran Haziran ayının günlük ortalaması. Baharda akış daha küçüktü (Nisan’da günde 75.000), Ekim’de ise Deezer yine 90.000’e yakın bir rakamdan söz ediyor. Diğer servisler bu kadar ayrıntılı rapor vermiyor, bu yüzden hesap onlara doğrudan aktarılamaz: orada daha fazla da olabilir, daha az da.

Yine de büyüklük mertebesi her düzeltmeden sağ çıkıyor. Yarı yarıya yanılsak bile bir günlük yapay zekâ yüklemesi aylarca çalar, tüm arşiv ise yüzyıldan uzun sürer.

Gerçekte kim dinliyor

Burada ölçek tersine dönüyor. Tamamen yapay zekâ üretimi müzik, Deezer’daki dinlemelerin yalnızca %1–3’ünü oluşturuyor. Ocak 2026’da servis, 2025’te bu tür parçalardaki dinlemelerin %85’e kadarının sahte olduğunu bildirdi . Bunları botlar üretti ve Deezer bu dinlemeleri telif ödemelerinden çıkardı.

Deezer’daki rastgele bin dinlemeyi alın. Bunların 10 ile 30’u yapay zekâ parçalarına gidiyor. Sahtecilik oranının üst tahmini doğruysa, bir insanın yapay zekâ şarkısını kendi isteğiyle çalması binde bir buçuk ile dört buçuk arasında bir yerde. Yeni müziğin yarısından fazlası, gerçek ilginin yüzde birinin bile küçük bir kesrini alıyor.

İnsanlar sahtesini duyup kapatmıyor da. Deezer’ın Kasım 2025’te Ipsos ile yaptığı ankette sekiz ülkeden 9.000 katılımcının %97’si iki yapay zekâ parçasını insanların kaydettiği bir şarkıdan ayırt edemedi. Sebep başka yerde görünüyor. Deezer bu parçaları algoritmik önerilerin ve editör çalma listelerinin dışında tutuyor; onlar olmadan bir şarkıya tesadüfen rastlamak neredeyse imkânsız.

Kimsenin duymadığı müzik neden yüklenir

Amerikalı müzisyen Michael Smith’in hikâyesi buna net bir yanıt veriyor. Smith 2017’den 2024’e kadar Calm Baseball, Calorie Screams ve Camel Edible gibi uydurma adlarla yüz binlerce yapay zekâ şarkısı yükledi ve bunlara 10.000’e varan bot yöneltti. 6 Ekim 2026’da New York’taki bir federal mahkeme savcıların en az 46 ay istemesine rağmen onu 18 ay hapse mahkûm etti . Smith mahkemede şöyle dedi: “Çok değer verdiğim müzik camiasına ihanet ettim .” 8,09 milyon dolara el konulacak.

Hesabı Smith kendisi yapmıştı; Ekim 2017’de kendine yazdığı ve sonradan iddianameye giren bir e-postada. Kiralık 52 bulut sunucusu, yani hiç kapatılmayan 52 bilgisayar, her birinde 20 bot, toplam 1.040 “dinleyici”. Her bot günde 636 şarkı çalabiliyordu; her iki dakika on beş saniyede bir, uyumadan, hafta sonu tatil yapmadan. Toplam günde 661.440 dinleme ediyordu. Kendi tahminine göre dinleme başına yarım sentten yılda yaklaşık 1,2 milyon dolar.

Hacmin önemi de bu. Tek bir parçada bir milyon dinleme, sahtecilik karşıtı sistemleri anında harekete geçirirdi. Smith 2018’de bir e-postada, güçlerin dikkatini çekmemek için az dinlenmiş çok sayıda içeriğe ihtiyacı olduğunu anlatmıştı. Günlük 661.440 dinlemeyi 300.000 parçaya bölerseniz her birine günde yaklaşık iki dinleme düşer, yılda kabaca 800. Böyle bir parça milyonlarca gerçek parçanın arasında kaybolur.

Spotify’ın Nisan 2024’te getirdiği kural tam da bu tür düzenleri hedef alıyor: önceki 12 ayda 1.000’den az dinlenen parçalara ödeme yapmayı bıraktı . Bu kurala göre her parçanın yılda yaklaşık 200 dinlemesi eksik kalırdı. Ödeme alabilmek için Smith’in botlarını daha az sayıda parçada toplaması gerekirdi; bu da onları fark etmeyi kolaylaştırırdı.

Geriye bu paranın kimin parası olduğu sorusu kalıyor. Bir akış servisi parayı kendi cebinden ödemez: gelirin bir kısmını ortak havuza ayırır ve dinleme paylarına göre böler. Her sahte dinleme, her gerçek dinlemenin dilimini küçültür. Tek bir gerçek dinleyicisi olmayan şarkılar bu parayı, insanların gerçekten dinlediği müzisyenlere yapılan ödemelerden çekip aldı. Deezer, 2025’te platformdaki tüm dinlemelerin %8’inin sahte olduğunu söylüyor. Önlem alınmasaydı havuzdaki her on iki dolardan neredeyse biri botlara gidecekti.

Hâlâ dinleyenler için bir düğme

Deezer’ın düğmesi, tamamen yapay zekâ üretimi parçaları, albümleri ve onlara bağlı sanatçıları aramadan gizleyecek. Aynı Ipsos anketinde akış kullanıcılarının %45’i böyle bir filtre istediğini söyledi. Deezer CEO’su Alexis Lanternier, bunun kullanıcıların tamamen yapay zekâ üretimi müziği dinleme deneyiminden büsbütün çıkarmasını sağlayacağını belirtiyor.

Şarkıyı makine yazıyor, makine çalıyor; bu zincirde insan yalnızca bir uçta kalıyor, ödemelerin geldiği uçta. Temmuz’da Deezer, akış sahteciliğinde yakalanan yapay zekâ parçalarını ve en az altı aydır kimsenin çalmadığı parçaları silmeyi vaat etti. Bu da neredeyse kusursuz bir uyak yaratıyor: bir günün yüklemesini baştan sona dinlemek altı ayı aşıyor, altı aydır kimsenin çalmadığı parça ise silinecek.